Ελληνική Ένωση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου και του Πολίτη

 

Ιστορικό

Η Ελληνική Ένωση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου και του Πολίτη (ΕΕΔΑΠ) είναι η παλαιότερη οργάνωση προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων που υπάρχει στην Ελλάδα πολύ πριν γίνει γνωστό το ακρωνύμιο ‘ΜΚΟ’ στο ελληνικό λεξιλόγιο. Η Ένωση είναι σωματείο κατά τις διατάξεις του Αστικού Κώδικα. Η Ένωση ιδρύθηκε αρχικά το 1936, με πρόεδρο τον Αλέξανδρο Σβώλο και διαλύθηκε από την δικτατορία της 4ης Αυγούστου. Επανιδρύθηκε το 1953.

Στο προεδρείο της στρατεύτηκαν προσωπικότητες, όπως οι αείμνηστοι Αλέξανδρος Σβώλος, Στρατής Σωμερίτης, Αγνή Ρουσοπούλου, Φαίδων Βεγλερής, Αριστόβουλος Μάνεσης, ο Γιάννης Σουριαδάκις και άλλοι.

Η Ένωση, από την ίδρυσή της, είναι τακτικό μέλος της Διεθνούς Ομοσπονδίας των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, (Fédération Internationale des Droits de l’Homme), αντιπροσωπεύει το εν λόγω διεθνές μη κυβερνητικό δίκτυο στην Ελλάδα και συμμετέχει στα όργανά του.

Η δικτατορία του 1967 διέλυσε την ΕΕΔΑΠ. Ο Φαίδων Βεγλερής ήταν από τους βασικούς μάρτυρες εναντίον της ελληνικής κυβέρνησης στην περίφημη «ελληνική υπόθεση» στο Συμβούλιο της Ευρώπης που δημιούργησε ένα μοναδικό προηγούμενο: με εξαίρεση την Ελλάδα των συνταγματαρχών, κανένα άλλο κράτος δεν έχει αποβληθεί από το Συμβούλιο της Ευρώπης εξαιτίας συστηματικών παραβιάσεων δικαιωμάτων. Η Ένωση ήταν ενεργή ιδιαίτερα στο Παρίσι κατά την περίοδο αυτή καθώς είχε τεθεί στην παρανομία στην Ελλάδα.

Με τη μεταπολίτευση η Ένωση επανιδρύεται και έκτοτε λειτουργεί συνεχώς ως σήμερα στοχεύοντας στην προστασία των δικαιωμάτων στην Ελλάδα.

Καταστατικός στόχος και μέσα
Σύμφωνα με το καταστατικό της, η Ένωση «δραστηριοποιείται στο χώρο της διάδοσης, υπεράσπισης και ανάπτυξης των αρχών που αναγνωρίζουν στους ανθρώπους, ενταγμένους σε κοινωνικούς σχηματισμούς, δικαιώματα και ελευθερίες».

Τα μέσα με τα οποία εκπληρώνονται οι σκοποί της Ένωσης είναι η μελέτη των προβλημάτων των πολιτών, σε ατομικό ή/και συλλογικό επίπεδο, η υποβολή προτάσεων για την επίλυσή τους, η παροχή νομικής αρωγής, η ευαισθητοποίηση της κοινής γνώμης και η εμβάθυνση του δημοσίου διαλόγου γύρω από τα ανθρώπινα δικαιώματα, μέσω της διοργάνωσης διαλέξεων, συνεδρίων, δημοσιεύσεων και λοιπών εκδηλώσεων που κρίνονται ανά περίπτωση πρόσφορες. Για την βέλτιστη εκπλήρωση των σκοπών της η Ένωση επιδιώκει την συνεργασία με άλλους εθνικούς ή διεθνείς φορείς που δραστηριοποιούνται στον χώρο των δικαιωμάτων.

screen shot_βαλίτσες
 
Επικαιρότητα των δικαιωμάτων
Η ΕΕΔΑΠ ιδρύθηκε και αναπτύχθηκε σε ένα περιβάλλον συρρικνωμένης «καχεκτικής» δημοκρατίας, στο οποίο ο αγώνας για την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων ήταν πολιτικά  επικίνδυνος, αλλά με σαφήνεια οριοθετημένος σε ό,τι αφορά τους στόχους του. Η μετά το 1974 συγκυρία στην Ελλάδα έχει δημιουργήσει ένα νέο περιβάλλον, πιο ασφαλές για τους υπερασπιστές των δικαιωμάτων.  Το περιβάλλον αυτό αποδείχθηκε ωστόσο εξαιρετικά πιο πολύπλοκο σε ό,τι αφορά την κατανόηση, την πρόληψη και την καταστολή των νέων μορφών παραβιάσεων που προκύπτουν από τα σύνθετα δεδομένα του καιρού μας.

Κρίση και δικαιώματα
Η κρίση χρέους στην οποία βυθίστηκε η Ελλάδα από τα τέλη του 2009 και η παρατεινόμενη ύφεση της ελληνικής οικονομίας δημιουργεί πρωτοφανείς καταστάσεις σε ό,τι αφορά την προστασία των δικαιωμάτων. Οι συνθήκες οικονομικής κρίσης αναδεικνύονται εξ αντικειμένου μείζονες απειλές στα δικαιώματα των ανθρώπων εκθέτοντας ολοένα και περισσότερο κόσμο σε περισσότερη φτώχεια. Σε πρώτο επίπεδο, σχεδόν αυτονόητο είναι ότι η οικονομική κρίση δημιουργεί προϋποθέσεις υψηλής επικινδυνότητας σε ό,τι αφορά την απολαβή των κοινωνικών δικαιωμάτων, με πρώτο και καλύτερο αυτό της εργασίας και της αξιοπρεπούς διαβίωσης για μείζονα πληθυσμιακά στρώματα. Η εργασιακή απειλή εκτείνεται όμως σε δεύτερο λόγο και στην αποτελεσματική άσκηση των ατομικών δικαιωμάτων, καθώς πάγια απάντηση των νεοφιλελεύθερων πολιτικών στην διαμαρτυρία που προκαλεί η συστολή των κοινωνικών δικαιωμάτων είναι ο περιορισμός των ατομικών: η αστυνομική καταστολή και η απαξίωση της ανθρώπινης αξιοπρέπειας αποτελεί πλέον ένα νέο κεφάλαιο της ελληνικής νομολογίας του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου.

Σε αυτό το πλαίσιο λοιπόν, το ζήτημα της προστασίας των δικαιωμάτων των ανθρώπων και της επεξεργασίας στρατηγικών προώθησής τους είναι κεντρικό προγραμματικό καθήκον και όχι περιφερειακή ενασχόληση ιδιωματικών και υπερευαίσθητων φιλάνθρωπων με τα δικαιώματα των αδυνάτων.
Έτσι αντιλαμβανόμαστε το ρόλο της Ένωσής μας σήμερα.

Ζητήματα πρώτης προτεραιότητας για τα δικαιώματα

Τα σημεία στα οποία η Ένωσή μας αποδίδει προτεραιότητα είναι παραδοσιακά:

  • η αδυναμία τήρησης των εγγυήσεων της ποινικής δικονομίας ιδίως σε ό,τι αφορά κυρίως τις ομάδες «υψηλού κινδύνου» δυνητικών παραβιάσεων, όπως κρατούμενοι, αλλοδαποί, κτλ.
  • οι αντιτρομοκρατικές νομοθεσίες και οι πολλαπλές τους συνέπειες στο χώρο άσκησης των θεμελιωδών ελευθεριών,
  • η λογοκρισία και η προστασία της ελεύθερης έκφρασης του λόγου και της τέχνης
  • το μονίμως επίκαιρο ζήτημα των σχέσεων Κράτους-εκκλησίας, η εγκύρως πιστοποιημένα προβληματική κατάσταση της θρησκευτικής ελευθερίας στην Ελλάδα και γενικότερα η δυσανεξία στη διαφορετικότητα

ενώ τα τελευταία χρόνια η έμφαση αποδίδεται περισσότερο:

  • στα ζητήματα δικαιωμάτων που τίθενται από τη διαχείριση των μεταναστευτικών ροών για όλες τις κατηγορίες του μεταναστευτικού πληθυσμού
  • στη ρατσιστική βία και την άνοδο του νεοναζισμού.

Περισσότερες λεπτομέρειες στο http://www.hlhr.gr

 

Κράτα το

There are no comments

Join the conversation

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

*


error: Content is protected !!