Gilles Deleuze: Η γοητεία της τρέλλας

Daniella Angueli* – Η γοητεία της τρέλλας, η διαφορά που καταρρίπτει την επανάληψη

Ο Deleuze ανέπτυξε την άποψή του για την τρέλα μέσα σε ένα πεδίο θετικότητας, σε αντίθεση με την ψυχιατρική αντίληψη που περιέγραφε μια αρνητική διαδικασία (αποσύνδεση, απώλεια της πραγματικότητας, απομόνωση προς τα μέσα).

– Εξώθησε τις γεωγραφίες της τρέλας (παίρνοντας ως άξονες την σχιζοφρένεια και την παράνοια) στα όρια του κοινωνικού, εκεί όπου εδράζουν, κατά την γνώμη του, οι παραγωγικές της δυνάμεις. Έτσι ο παρανοϊκός είναι ο καλλιτέχνης της ενότητας των μορίων, των φαινομένων πλήθους, της αγέλης, και των κοινωνικών μαζών, ενώ σχιζοφρενής επιλέγει την μοριακότητα, βυθίζεται μέσα στις μοναδικότητες, στην μικροφυσική τους, που είναι ανυπότακτη στις στατιστικές, και στην προοπτική των μεγάλων ομάδων – είναι ο καταστροφέας του καπιταλισμού. Ο παρανοϊκός εργάζεται για να αποκαταστήσει τους κώδικες, να αποκαταστήσει τα εδάφη, ο σχιζοφρενής ασχολείται με το να αποκωδικοποιείται ο ίδιος, θολώνει τους κώδικες, συνεπαίρνεται σε μια διαδικασία απο-εδαφικοποίησης.

Το ασυνείδητο ασκεί πολιτική: Κάθε παραλήρημα έχει ένα περιεχόμενο ιστορικο, παγκόσμιο, πολιτικό, φυλετικό. Είναι δουλειά της ενόρμησης να επενδύσει το κοινωνικό πεδίο και από εκεί και μετά να παραληρεί την ιστορία, να ψευδαισθησιά τους πολιτισμούς, τις Ηπείρους και τις φυλές. Το ασυνείδητο κάνει πολιτική.

Η “τρέλλα” ως ρυθμισμένη κατ’αρχήν να αντηχεί τις κοινωνικές “κανονικότητες”, θα μπορούσε ίσως να ιδωθεί εν τέλει και ως αντίσταση του αρχέγονου ψυχικού κόσμου σε μια επανάληψη επιβεβλημένη από το κοινωνικό συστοιχείωμα, αντίσταση στις “αποφάνσεις” (discours) που κυριαρχούν στο περιβάλλον και στις “κανονικότητες” που απορρέουν από αυτές.

gilles-deleuze-refrains-of-freedom

– Η αποκαλούμενη “ψυχική διαταραχή” συνθέτει συμπτώματα που “προσφέρουν” τρόπον τινά στον κοινωνικό ιστό τα σημεία εκείνα (Deleuze, 1964, Proust et les signes) που θα μπορούσαν -μέσα από την αρνητική τους σημαινότητα- να γίνουν εναρκτήριοι ρυθμοί εξόδου από την επανάληψη. Η ατομική “τρέλα” θα μπορούσε έτσι να διαβαστεί και ως αίτημα μεταβολής των δεδομένων που την γέννησαν. Είναι η υπερ-απεικόνιση που μας προσφέρουν οι ψυχωτικοί της εποχής μας, οι συνέπειες της αποκαλούμενης “ψυχικής διαταραχής” που φωνασκούν μια διαμαρτυρία για όλα εκείνα που οι “κανονικοί” έχουν αποδεχθεί σιωπηρά.

* Κλινική Ψυχολόγος — Διδάκτωρ Ψυχολογίας (Rennes 2)

Ερευνήτρια Σύγχρονης Γαλλικής Φιλοσοφίας (Paris 8) daniela.angueli@gmail.com

—-

Πηγή: http://deleuzeandguattariathens2015.blogspot.gr

Save

Κράτα το

Διαβάστε Επίσης  Η ιστορία συγκρότησης της ψυχικής πραγματικότητας κατά τον Καστοριάδη

There are no comments

Join the conversation

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

*


error: Content is protected !!