Η σχέση της φτώχειας με τη θανατική ποινή

Για να σηματοδοτήσει την χθεσινή (10 Οκτωβρίου 2017) 15η Παγκόσμια Ημέρα Κατά της Θανατικής Ποινής, η Robin Maher (Αμερικανή δικηγόρος που εκπροσωπεί κρατούμενους που τους έχει επιβληθεί θανατική ποινή και καθηγήτρια στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου  George Washington) εξετάζει τις διασυνδέσεις μεταξύ της φτώχειας και της επιβολής της θανατικής ποινής.

Ποια είναι η σχέση μεταξύ φτώχειας και θανατικής ποινής; Δεν υπάρχει μεγαλύτερο «κατηγορώ» για τη θανατική ποινή από τον τρόπο με τον οποίο θυματοποιεί τους φτωχότερους ανάμεσα μας.

Η φτώχεια δεν είναι μία αφηρημένη έννοια. Τρία δισεκατομμύρια άνθρωποι στον κόσμο ζουν με 2,50 δολάρια την ημέρα ή λιγότερα. Περισσότεροι από 800 εκατομμύρια άνθρωποι δεν έχουν αρκετό φαγητό για να τραφούν και σύμφωνα με την UNICEF, 22 χιλιάδες παιδιά παγκοσμίως πεθαίνουν κάθε μέρα λόγω της φτώχειας. Ακόμη και εάν ένα ποτήρι καθαρό νερό μπορούσε να θεραπεύσει κάθε θανατηφόρα νόσο, 750 εκατομμύρια άνθρωποι θα πέθαιναν επειδή δεν έχουν πρόσβαση σε πηγή πόσιμου νερού.

Σε έναν κόσμο που επιβάλλει τη θανατική ποινή, η φτώχεια αποτελεί τόσο προσωπικό χαρακτηριστικό όσο και παράγοντα κινδύνου. Οι κρατούμενοι που έχουν καταδικαστεί σε θάνατο στο Πακιστάν, τις Ηνωμένες Πολιτείες, την Κίνα, τη Μαλαισία, το Μαλάουι και τη Νιγηρία δεν έχουν πολλά κοινά – εκτός από το ότι είναι φτωχοί. Χωρίς πόρους, οι φτωχοί άνθρωποι που κατηγορούνται για σοβαρά εγκλήματα δεν μπορούν να προσλάβουν εξειδικευμένους και αποτελεσματικούς δικηγόρους για να συγκροτήσουν μια επαρκή υπεράσπιση. Πολλές χώρες δεν παρέχουν στους φτωχούς κατηγορούμενους αφοσιωμένους συνηγόρους. Αυτό είναι ένα σοβαρό και μερικές φορές θανατηφόρο μειονέκτημα όταν οι τεράστιοι πόροι και η εξουσία της κυβέρνησης επιβαρύνουν τον εναγόμενο σε ποινική δίκη. Χωρίς δικηγόρο να διερευνήσει τους ισχυρισμούς της κυβέρνησης και να παρουσιάσει τη ζωή του πελάτη, η θανατική ποινή είναι συχνά δεδομένη.

Οι φτωχοί άνθρωποι είναι επίσης ανήμποροι απέναντι σε διεφθαρμένα συστήματα τα οποία τροφοδοτούνται από δωροδοκίες και μίζες, και πιο ευάλωτοι σε καταπατήσεις των δικαιωμάτων τους καθώς δεν διαθέτουν ισχυρούς φίλους και συμμάχους. Ο καθημερινός τους αγώνας για την κάλυψη των βασικών αναγκών σημαίνει συχνά ότι οι φτωχότεροι φέρουν τραύματα, είναι αγράμματοι και υποφέρουν από ψυχικές ή σωματικές ασθένειες που δεν έχουν θεραπευθεί. Όλα αυτά διαβεβαιώνουν πώς η εκδίκαση και η αντιμετώπιση μιας πιθανής θανατικής ποινής θα αποτελέσει μια από τις πλέον συντριπτικές και τρομακτικές εμπειρίες της ζωής τους. Ακόμη χειρότερα, υπάρχουν ελάχιστες πιθανότητες δικαιοσύνης όταν τα χρήματα και η επιρροή είναι πιο σημαντικά από την ενοχή ή την αθωότητα.

Η θανατική ποινή εξακολουθεί να έχει υπερασπιστές – εκείνους που υποστηρίζουν ότι είναι απαραίτητη η τιμωρία των χειρότερων παραβατών, εκείνων που πιστεύουν ότι επιβάλλεται για θρησκευτικούς λόγους ή που υποστηρίζουν ότι διατηρεί την κοινωνία ασφαλή. Αυτοί και άλλοι μύθοι σχετικά με τη θανατική ποινή έχουν αποκαλυφθεί διεξοδικά από εκθέσεις οργανώσεων όπως της Διεθνούς Ποινικής Μεταρρύθμισης (Penal Reform International), η οποία έχει μακρά ιστορία εκστρατειών για την κατάργηση της θανατικής ποινής και για τα δικαιώματα των κρατουμένων. Αλλά, όμως, δεν υπάρχουν στοιχεία τόσο πειστικά όσο τα βάσανα των ανδρών και των γυναικών των οποίων η φτώχεια είναι υπεύθυνη για τις θανατικές καταδίκες τους. Αυτό και μόνο το γεγονός μπορεί να αποτελέσει τον πιο επιτακτικό λόγο για την κατάργηση της θανατικής ποινής.

Τα τελευταία χρόνια, η αυξανόμενη παγκόσμια τάση απομάκρυνσης από την επιβολή της θανατικής ποινής, σημαίνει ότι 141 χώρες έχουν πλέον καταργήσει αυτή την μορφή ποινής είτε νομοθετικά είτε πρακτικά. Για τις κυβερνήσεις που εξακολουθούν να χρησιμοποιούν τη θανατική ποινή, η Penal Reform International προέτρεψε στην τήρηση των διεθνών προτύπων για τα ανθρώπινα δικαιώματα που προστατεύουν τα ευάλωτα άτομα, διασφαλίζουν δίκαιες δίκες και περιορίζουν τη χρήση της θανατικής ποινής. Ο σεβασμός των διεθνών προτύπων θα επιφέρει σημαντικές βελτιώσεις στους μηχανισμούς θανάτου που στέλνει τόσους πολλούς φτωχούς κατηγορούμενους σε εκτέλεση. Όμως, μονάχα η κατάργηση της θανατικής ποινής θα σταματήσει πραγματικά το βαθιά άδικο και σκληρό αποτέλεσμα της θανατικής ποινής.

Το χάσμα μεταξύ των πλουσίων και των φτωχών έχει αυξηθεί σε πολλές χώρες σε όλο τον κόσμο, όπως και ο αριθμός των ανθρώπων που ζουν σε ακραία φτώχεια. Είναι επομένως πιο επείγον από ποτέ, σε αυτή την Παγκόσμια Ημέρα κατά της θανατικής ποινής, να αναγνωρίσουμε τη σχέση μεταξύ της φτώχειας και της θανατικής ποινής. Αυτή η σοβαρή ποινή, που τιμωρεί δυσανάλογα τους φτωχούς, τους ευάλωτους και τα πιο περιθωριοποιημένα μέλη της κοινωνίας, δεν μπορεί να συνεχίσει να υποστηρίζεται από οποιοδήποτε άτομο με συνείδηση.

Πηγή: penalreform.org

Απόδοση/Επιμέλεια: Τομπέα Ελένη

socialpolicy.gr

Διαβάστε Επίσης  Ένα παράθυρο στη φωτεινή πλευρά της Ψυχολογίας: Συνέντευξη με τον Mihalyi Csikszentmihalyi

There are no comments

Join the conversation

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

*


error: Content is protected !!