Κοινωνικά Δικαιώματα στην Ευρωπαϊκή Ένωση – Αξιολόγηση των Εθνικών Μεταρρυθμιστικών Προγραμμάτων

Ντούνης Ανδρέας

Το Ευρωπαϊκό Δίκτυο για την Καταπολέμηση της Φτώχειας (European Anti-Poverty Network | EAPN) δημοσίευσε πρόσφατα Έκθεση αξιολόγησης των εθνικών μεταρρυθμιστικών προγραμμάτων σε χώρες-μέλη του.

Σύμφωνα με τη Γενική Διεύθυνση Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων, Συντονισμού και Ανάπτυξης της Κυπριακής Δημοκρατίας, τα Εθνικά Μεταρρυθμιστικά Προγράμματα (ΕΜΠ) αποτελούν το βασικό εργαλείο υλοποίησης της Στρατηγικής «Ευρώπη 2020» σε εθνικό επίπεδο, καταρτίζονται από τις εθνικές κυβερνήσεις και υποβάλλονται περί τα μέσα Απριλίου κάθε χρόνο, ταυτόχρονα με τα Προγράμματα Σταθερότητας και Σύγκλισης (ΠΣΣ) [1].

Η έκθεση που δημοσιεύθηκε τον Σεπτέμβριο του 2017 από το Ευρωπαϊκό Δίκτυο για την Καταπολέμηση της Φτώχειας, παρέχει μία σύνθεση των αξιολογήσεων των μελών του Δικτύου αναφορικά με τα Εθνικά Μεταρρυθμιστικά Προγράμματα του 2017, αξιολογώντας το βαθμό στον οποίο τα κράτη-μέλη επιδίωξαν πολιτικές που συνεισφέρουν στους κύριους κοινωνικούς στόχους της Στρατηγικής Ευρώπη 2020  (φτώχεια, απασχόληση και εκπαίδευση), το βαθμό στον οποίο επένδυσαν στα κοινωνικά δικαιώματα για τη διασφάλιση μίας ενταξιακής και βιώσιμης ανάπτυξης και μεγέθυνσης, επιδεικνύοντας μία αυξημένη δέσμευση στην ποιοτική συμμετοχή των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και των ανθρώπων που βιώνουν την φτώχεια.

Βασίζεται σε απαντήσεις σε ερωτηματολόγια και πίνακες σκορ (scoreboard) από 20 εθνικά δίκτυα που αποτελούν μέλη της Ομάδας Στρατηγικών Ένταξης της Ε.Ε. του EAPN (EAPN EU Inclusion Strategies Group) (BE, CY, CZ, DK, EE, FI, FR, DE, IE, IT, LV, LT, LU, NL, PL, PT, RO, ES, SE, UK), και συμπεριλαμβάνει συνεισφορές και από έτερα μέλη, συνεισφορές που «προστέθηκαν» κατά το εργαστήριο ανταλλαγής εμπειριών που έλαβε χώρα στις Βρυξέλλες στις 16 Ιουνίου.

 

Το κύριο μήνυμα της έκθεσης είναι πώς παρότι ορισμένα μεταρρυθμιστικά προγράμματα εστιάζουν περισσότερο στην φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό, η πρωταρχική εστίαση των Εθνικών Μεταρρυθμιστικών Προγραμμάτων παραμένει κυρίαρχα προσανατολισμένη στις μακροοικονομικές προτεραιότητες, με τα κοινωνικά ζητήματα συχνά να παραγνωρίζονται. Οι στόχοι της Στρατηγικής Ευρώπη 2020, και ειδικότερα ο στόχος για την καταπολέμηση της φτώχειας, συνεχίζει να έχει χαμηλή προβολή και να επιδιώκεται ανεπαρκώς.

Υφίσταται δυσαρέσκεια ανάμεσα στα μέλη αναφορικά με τον περιορισμένο ρόλο των Εθνικών Μεταρρυθμιστικών Προγραμμάτων, τα οποία εκλαμβάνονται ως μία απλή Έκθεση παρά ως ένα σχέδιο δράσης, διατηρώντας έναν ρόλο που δεν είναι ξεκάθαρος εντός του συνολικότερου πλαισίου του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου, και με τη συνεχιζόμενη έλλειψη σοβαρότητας στην καθιέρωση αποτελεσματικών σχεδίων για την επίτευξη των στόχων που αφορούν στην μείωση της φτώχειας καθώς και έτερων κοινωνικών στόχων.

 

Η Σταθερότητα και η Μεγέθυνση συνεχίζουν να αποτελούν τα πρωταρχικά πλαίσια, με την πρόσβαση σε οποιαδήποτε θέση εργασίας να προτείνεται συχνά ως η «μαγική λύση για την επίλυση του προβλήματος της φτώχειας», δίχως συστηματική αντιμετώπιση ζητημάτων όπως η ποιότητα, η βιωσιμότητα (των θέσεων εργασίας) και η εργασιακή φτώχεια, όπως και η αυξανόμενη εξάρτηση που συνδέεται με την εισοδηματική στήριξη, προξενώντας πραγματική δυσχέρεια και πλήττοντας τη σύνδεση με την αγορά εργασίας.

Η έκθεση κρούει επίσης τον κώδωνα του κινδύνου αναφορικά με “την συγκάλυψη της πραγματικής έκτασης και αντίκτυπου της φτώχειας” καθώς και για την αποτυχία να αναλυθούν και να αντιμετωπιστούν οι δομικές αιτίες της. Ειδικότερα, τα μέλη υπογραμμίζουν την αποτυχία συνυπολογισμού του αναδιανεμητικού αντίκτυπου και της ενεργής προώθησης της προοδευτικής αναδιανομής του πλούτου και των πόρων.

Παρότι οι επενδύσεις αναμενόταν να υπερβούν τις επιδράσεις των μέτρων λιτότητας, τα μέλη του δικτύου εγείρουν ανησυχίες αναφορικά με τον κοινωνικό αντίκτυπο των συνεχιζόμενων περικοπών σε επιδόματα και υπηρεσίες και την αποτυχία να εξεταστεί αποτελεσματικά η επάρκεια της εισοδηματικής στήριξης, παρά τις νέες πρωτοβουλίες.

Διακριτά κενά πολιτικής υπογραμμίζονται επίσης, όπως για παράδειγμα η αποτυχία εξέτασης των αυξανόμενων ζητημάτων ανισότητας, η διασφάλιση των ανθρώπινων δικαιωμάτων των μεταναστών και η ανάληψη ολοκληρωμένων δράσεων για τη διασφάλιση της κοινωνικής τους ένταξης, οι δημογραφικές τάσεις και η αποτελεσματική χρηματοδότηση των κρατών πρόνοιας. Ακόμη και σε περιπτώσεις κατά τις οποίες προτείνονται θετικά μέτρα, υφίστανται έντονες ανησυχίες σχετικά με την εφαρμογή τους, με τις προτάσεις να παραμένουν «ασκήσεις επί χάρτου», όπως και η υπερβολική εξάρτηση από τα Διαρθρωτικά Ταμεία της Ε.Ε.

 

Κύρια Μηνύματα

Επίτευξη συνοχής μεταξύ μακροοικονομικών πολιτικών και κοινωνικών δικαιωμάτων
Να δοθεί προτεραιότητα στα κοινωνικά δικαιώματα και στην ολοκληρωμένη στρατηγική για την αποτελεσματική μείωση της φτώχειας
Ο στόχος της απασχόλησης θα πρέπει να συνεισφέρει στη μείωση της φτώχειας και στην κοινωνική ένταξη
Θα πρέπει να ενθαρρυνθεί η ισότιμη πρόσβαση στην εκπαίδευση και στη διά βίου μάθηση
Να διασφαλιστεί πώς το 20% του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Ταμείου έχει αντίκτυπο στη φτώχεια
Να καταστούν τα Εθνικά Μεταρρυθμιστικά Προγράμματα  αληθινά και συμμετοχικά κίνητρα θετικής κοινωνικής αλλαγής

 

 

[1] Γενική Διεύθυνση Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων, Συντονισμού και Ανάπτυξης της Κυπριακής Δημοκρατίας

http://www.dgepcd.gov.cy/dgepcd/dgepcd.nsf/page31_gr/page31_gr?OpenDocument

 

Πηγή: European Anti-Poverty Network | eapn.eu

socialpolicy.gr

Διαβάστε Επίσης  4ο Ευρωκοινοβούλιο ΑμεΑ: Τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία στο προσκήνιο

There are no comments

Join the conversation

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

*


error: Content is protected !!