Υπόμνημα για τη Θέση των Κοινωνικών Επιστημών στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση

Αξιότιμη κ. Υπουργέ,

κ. Υφυπουργέ,

κ. Γενική Γραμματέα

Α. Τις τελευταίες μέρες, εμφανίζονται δημοσιεύματα – κυβερνητικές «διαρροές» σε σχέση με την επιδίωξη του Υπουργείου Παιδείας, να φέρει μέσα στον Απρίλη, προς ψήφιση πολυνομοσχέδιο για την Παιδεία. Το σχέδιο νόμου αφορά στην αξιολόγηση-αυτοαξιολόγηση σχολικών μονάδων και εκπαιδευτικών, σε αντιδραστικές αλλαγές στην δομή και το περιεχόμενο της εκπαίδευσης, στην επαναφορά της τράπεζας θεμάτων και της βάσης του 10 για την εισαγωγή στα ΑΕΙ, θέματα εξεταζόμενων μαθημάτων, προγραμμάτων σπουδών.

Δεδομένων των δημοσιευμάτων περί κατάργησης της Κοινωνιολογίας ως πανελλαδικά εξεταζόμενου μαθήματος θεωρούμε, δυστυχώς, ως μη λεχθέντα τα λόγια συμπάθειας της πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου Παιδείας απέναντι στους χιλιάδες εκπαιδευτικούς, και εκπαιδευτικούς του κλάδου ΠΕ78 (Κοινωνικών Επιστημών), που εδώ και εβδομάδες είναι μπροστά στις οθόνες υπολογιστών ή στα τηλέφωνα, νυχθημερόν, προκειμένου να έχουν επαφή με τους μαθητές τους, στηρίζοντάς τους  παράλληλα ψυχολογικά και μαθησιακά προκειμένου να ανταπεξέλθουν στις απαιτήσεις του πανελλαδικά εξεταζόμενου μαθήματος Κοινωνιολογίας. Να τονισθεί σε αυτό το σημείο ότι ο κλάδος ΠΕ78 πλήττεται εδώ και καιρό από την ένταξη των αποφοίτων του τμήματος Εκπαιδευτικής και Κοινωνικής Πολιτικής του Πανεπιστημίου Μακεδονίας, που έχοντας παντελή απουσία συνάφειας αντικειμένου έχουν παρεισφρήσει στους κόλπους του καθώς και από τις συνεχείς υποσχέσεις και δεσμεύσεις του Υπουργείου προς έκδοση τροπολογίας, προς αποκατάσταση της αδικίας, τροπολογίας που μέχρι σήμερα δεν έχει θεαθεί.

Οι αδικίες πολλαπλές και συνεχείς σε έναν κλάδο που έχει προσφέρει κατά πολύ στην εκπαίδευση και έχει στελεχώσει το δημόσιο σχολείο, υπηρετώντας απ’ άκρη σε άκρη όλη την Ελλάδα.

Το ΥΠΑΙΘ έχει χρέος να σεβαστεί τους θεσμοθετημένους, εδώ και πολλές δεκαετίες, κανόνες δημοκρατικού-θεσμικού διαλόγου και να μην προχωρήσει σε μονομερείς ενέργειες με αρνητικό  πρόσημο που καταδεικνύουν περιφρόνηση στους εκπαιδευτικούς, τους μαθητές και τους γονείς, τις πραγματικές ανάγκες της δημόσιας εκπαίδευσης.

Καλούμε το Υπουργείο να διαψεύσει στην πράξη άμεσα τα περί της επικείμενης  κατάθεσης του νομοσχεδίου για την Παιδεία.

 

Β. Για την παραμονή του μαθήματος της Κοινωνιολογίας ως πανελλαδικά εξεταζόμενου μαθήματος.

Καταρχάς, με βάση δημοσιεύματα στον τύπο σχετικά με την κατάργηση της Κοινωνιολογίας θεωρούμε ότι η Κοινωνιολογία πρέπει να παραμείνει πανελλαδικά εξεταζόμενο μάθημα. Το μάθημα της Κοινωνιολογίας είναι βασικό για την παρακολούθηση των σπουδών σε όλες τις σχολές Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών, τα Παιδαγωγικά Τμήματα, τις Σχολές Ψυχολογίας που αποτελούν την πλειονότητα των σχολών της Θεωρητικής Κατεύθυνσης. Επίσης, συνιστά μάθημα επιλογής των μαθητών σε πανεπιστημιακές σχολές σε πολλές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Στο πλαίσιο της παραπέρα ενίσχυσης του μαθήματος προτείνουμε την έναρξη διαδικασιών συγγραφής νέου εγχειριδίου, με νέες θεματικές ενότητες που να ανταποκρίνονται στα νέα δεδομένα της κοινωνικής πραγματικότητας (παγκοσμιοποίηση, πανδημίες, τηλεκπαίδευση, τηλεργασία, δίκτυα κοινωνικών σχέσεων κτλ.).

Η παραμονή της Κοινωνιολογίας κρίνεται επιτακτική:

-Διότι ουσιαστικά είναι η βάση για την κατανόηση αλλά και εισαγωγή σε σχολές Κοινωνιολογίας, Κοινωνικής Ανθρωπολογίας, Νομικής, Πολιτικών Επιστημών, Εκπαίδευσης, Κοινωνικής Πολιτικής, Δημόσιας Διοίκησης, Οικονομικών, Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών, Δημοσιογραφίας κ.ά.

-Διότι οι θεματικές ενότητες του μαθήματος της Κοινωνιολογίας (θεωρίες, μορφές κοινωνικής οργάνωσης, κοινωνικοποίηση και κοινωνικοί θεσμοί, εργασία, αλλοτρίωση, διαπολιτισμικότητα, πόλεμοι κ.ά.) δημιουργούν πολίτες με κριτική σκέψη και έντονο κοινωνικό προβληματισμό, ικανούς να προσφέρουν στην κοινωνία του αύριο, αλλά και να διακρίνουν τα κοινωνικά φαινόμενα.

-Διότι οι μαθητές αναπτύσσοντας την κριτική τους σκέψη, δύνανται να αποδώσουν καλύτερα στο γραπτό λόγο, βοηθώντας τους παράλληλα στο μάθημα της Έκθεσης και εμπλουτίζοντας το λεξιλόγιό τους. Μπορούν να κατανοήσουν καταστάσεις που βιώνουν στον έξω κόσμο, να τις αναλύσουν και να βρουν τα βαθύτερα αίτια αλλά και πιθανές λύσεις.

– Διότι οι μαθητές συνδυάζουν τις γνώσεις που αποκτούν στο μάθημα της Κοινωνιολογίας με άλλα γνωστικά αντικείμενα όπως φιλοσοφία, ιστορία, θρησκευτικά κ.α. κι έτσι μπορούν να έχουν μια σφαιρική αντίληψη για όλα τα φαινόμενα που συμβαίνουν γύρω τους.

–   Διότι οι μαθητές, γνωρίζοντας τις κοινωνικές ομάδες που υπάρχουν, τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τους, μπορούν να αντιληφθούν τον τρόπο που αυτές λειτουργούν καθώς και τα προβλήματά τους, να τις κατανοήσουν, πράγμα που χωρίς το μάθημα της Κοινωνιολογίας δεν θα μπορούσαν με ευκολία να κάνουν. Με αυτό τον τρόπο δημιουργείται και η ενσυναίσθηση.

–    Διότι, μέσα στην εποχή της οικονομικής κρίσης, της ανασφάλειας για ένα αβέβαιο μέλλον, των παθογενειών που προέρχονται από όλα τα ανωτέρω σε όλο το κοινωνικό γίγνεσθαι, οι μαθητές καθίστανται ικανοί να έχουν τα απαραίτητα γνωστικά εφόδια, να σκέφτονται και να βρίσκουν λύσεις. Προκαταλήψεις, στερεότυπα, γενικεύσεις μπορούν να αναγνωρισθούν και καταπολεμηθούν όταν ο μαθητής έχει εφόδιο τη γνώση που αποκτά μέσα από το μάθημα της Κοινωνιολογίας.

 

Επίσης, προτείνουμε:

 

Γ. Γυμνάσιο

  1. Στο Γυμνάσιο (Γ΄ Γυμνασίου) υπάρχει το μάθημα της Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής, το οποίο αποτελεί βασικό στοιχείο της σύγχρονης αγωγής και υπάρχει σε όλα τα σχολικά προγράμματα υποχρεωτικής εκπαίδευσης των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Είμαστε στη διάθεση σας για κάθε συνεργασία με το ΙΕΠ προκειμένου να συμβάλλουμε στον εκσυγχρονισμό του μαθήματος και την ακόμη μεγαλύτερη πλαισίωση του με δημιουργικές και ερευνητικές δράσεις.
  2. Στο πλαίσιο των θεματικών δράσεων για τον εκσυγχρονισμό του γυμνασίου προτείνουμε τη Θεματική Ενότητα / Μάθημα «Κοινωνική Ζωή» στην Α΄ και Β΄ Γυμνασίου, στην οποία οι μαθητές/ -τριες μπορούν να εμπλακούν ενεργά σε βιωματικές και ερευνητικές δράσεις για θέματα που αφορούν την κοινωνική υγιεινή, την ατομική ευθύνη, τη σχέση με τους άλλους, τον σεβασμό των συνανθρώπων, την κυκλοφοριακή αγωγή κτλ.

 

Δ. Γενικό Λύκειο

Στο Γενικό Λύκειο υπάρχουν ήδη τα μαθήματα της Πολιτικής Παιδείας και των Βασικών Αρχών των Κοινωνικών Επιστημών. Πρόκειται για μαθήματα και δράσεις μαθητείας στη δημοκρατία, τα οποία εισήχθησαν στο πρόγραμμα του Λυκείου το 2014 και για τα οποία είχε διαμορφωθεί και Τράπεζα Θεμάτων με χρηματοδότηση του ΕΣΠΑ. Τα βιβλία και των δύο μαθημάτων συγγράφηκαν, επίσης, με διαγωνισμό στο πλαίσιο του ΕΣΠΑ. Τα μαθήματα αυτά έχουν αποσπάσει θετικότατα σχόλια από το σύνολο της εκπαιδευτικής και μαθητικής κοινότητας. Προτείνουμε την παραμονή τους στο Γενικό Λύκειο μαζί με το μάθημα Σύγχρονος Κόσμος της Β΄ Λυκείου που, επίσης, έχει αποσπάσει πολλά θετικά σχόλια από τους διδάσκοντες και διαπνέεται από τη σύγχρονη παιδαγωγική αντίληψη της διερευνητικής/ βιωματικής μάθησης.

Δεν μπορούμε να παραβλέψουμε το γεγονός ότι η κοινωνική γνώση αποτελεί περιεχόμενο πολλών εθνικών ευρωπαϊκών σχολικών προγραμμάτων συμβάλλοντας στην ανάπτυξη δεξιοτήτων, στάσεων και αντιλήψεων για την κοινωνική συνύπαρξη και τη διαμόρφωση υπεύθυνων και ενεργών πολιτών.

Η Unesco χαρακτηρίζει τις κοινωνικές επιστήμες δεξαμενή σκέψης με σκοπό την διευκόλυνση των κοινωνικών μετασχηματισμών που ευνοούν τις αξίες της δικαιοσύνης, της ελευθερίας και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας ενώ την ίδια στιγμή στο άρθρο 29 της Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού τονίζεται το αναφαίρετο δικαίωμα στην εκπαίδευση θεμελιωμένο στις αρχές της ανάπτυξης του σεβασμού για τα δικαιώματα του ανθρώπου, την ταυτότητά του, τις πολιτιστικές του αξίες αντικείμενο που εμπίπτει στο πεδίο της κοινωνικής γνώσης. 

Στο πλαίσιο αυτό ζητάμε άμεση συνάντηση μαζί σας για τα κρίσιμα θέματα που απασχολούν τον κλάδο μας.

 

Με εκτίμηση,

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Π.Ε.Ε.Κ.Ε

 

Πηγή: criticeduc.blogspot.com

 

Διαβάστε Επίσης  Επιστολή διαμαρτυρίας για τον εξοστρακισμό των Κοινωνικών Επιστημών από τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση

There are no comments

Join the conversation

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

*


error: Content is protected !!