Τρία Βασικά Μοντέλα Εφαρμογής και Θεωρητικοποίησης της Κοινωνικής Πολιτικής

Μετάφραση/Απόδοση: Ντούνης Ανδρέας

Πώς μπορούμε να κατηγοριοποιήσουμε τις κοινωνικές και οικονομικές θεωρίες πίσω από την εφαρμογή, σύλληψη, εννοιολόγηση και πρακτική της κοινωνικής πολιτικής; Τα τρία ακόλουθα μοντέλα μπορούν να αποτελέσουν έναν πρώτο οδηγό, αν και αποτελούν γενικές κατηγοριοποιήσεις που αμελούν έτερα σύνθετα φιλοσοφικά και κοινωνικά ζητήματα:

ΜΟΝΤΕΛΟ Α: To υπολειμματικό Προνοιακό Μοντέλο Κοινωνικής Πολιτικής

Ο σχηματισμός του συγκεκριμένου μοντέλου βασίζεται στην υπόθεση ότι υπάρχουν δύο «φυσικά» ή κοινωνικά προκαθορισμένα δίκτυα μέσω των οποίων καλύπτονται με τον βέλτιστο τρόπο οι ανάγκες των ατόμων: η ιδιωτική αγορά και η οικογένεια. Μόνο όταν διαβρωθούν τα δύο αυτά δίκτυα, θα πρέπει να «παρέμβουν» οι θεσμοί κοινωνικής πρόνοιας, αλλά και πάλι μόνο προσωρινά. Όπως εύγλωττα αναφέρει ο Peacock: ο πραγματικός στόχος του Κράτους Πρόνοιας είναι να καταστήσει ικανούς τους ανθρώπους να μάθουν να ζουν δίχως αυτό.. Η θεωρητική βάση αυτού του μοντέλου εντοπίζεται στην περίοδο του Νόμου Περί Φτωχών στην Αγγλία, και υποστηρίζεται από οργανικές-μηχανιστικές-βιολογικές κατασκευές της κοινωνίας που απορρέουν από το έργο των κοινωνιολόγων Spencer και Radcliffe-Brown, καθώς και από το έργο οικονομολόγων όπως ο Friedman και o Hayek και των ιδρυτών και ακόλουθων του Ινστιτούτου Οικονομικών Υποθέσεων του Λονδίνου.

ΜΟΝΤΕΛΟ Β: Το Βιομηχανικό μοντέλο Επιτυχίας-Απόδοσης Κοινωνικής Πολιτικής

Το συγκεκριμένο μοντέλο δίδει σημαντικό ρόλο στους θεσμούς κοινωνικής πολιτικής ως συστατικά στοιχεία της οικονομίας. Υποστηρίζει ότι οι κοινωνικές ανάγκες θα πρέπει να καλύπτονται στη βάση της προστιθέμενης αξίας, της εργασιακής απόδοσης και της παραγωγικότητας. Απορρέει από διάφορες οικονομικές και ψυχολογικές θεωρίες που αναφέρονται στα κίνητρα, την προσπάθεια και την ανταμοιβή, καθώς και στον σχηματισμό ταξικών και ομαδικών ταυτίσεων. («Handmaiden Model»)

ΜΟΝΤΕΛΟ Γ: Το Θεσμικό-Αναδιανεμητικό Μοντέλο Κοινωνικής Πολιτικής

Το συγκεκριμένο μοντέλο εκλαμβάνει την κοινωνική πολιτική ως έναν μείζονα ενσωματωμένο κοινωνικό θεσμό, που παρέχει καθολικές υπηρεσίες (universalistic services) εκτός του πλαισίου της αγοράς στην βάση της ανάγκης. Βασίζεται εν μέρει στις θεωρίες σχετικά με τις πολλαπλές επιδράσεις της κοινωνικής αλλαγής και του οικονομικού συστήματος, και εν μέρει στην αρχή της κοινωνικής ισότητας.

______________

Πηγή: Welfare States: Construction, Deconstruction, Reconstruction – What is Social Policy? – Edward Elgar Publishing, 2008.

Url: (1) http://rszarf.ips.uw.edu.pl/welfare-state/titmuss.pdf