Κοινωνική προστασία με επίκεντρο τα παιδιά

Τα τελευταία χρόνια, η κοινωνική προστασία έχει αναδειχθεί ως μια σημαντική νέα εστίαση στις προσπάθειες για τη μείωση της φτώχειας σε ολόκληρο τον κόσμο. Η κοινωνική προστασία μπορεί να θεωρηθεί ως ένα σύνολο δημόσιων πολιτικών που επιλαμβάνονται όχι μόνο της εισοδηματικής φτώχειας και των οικονομικών κρίσεων, αλλά και της κοινωνικής ευαλωτότητας, λαμβάνοντας έτσι υπόψη τη σχέση μεταξύ κοινωνικού αποκλεισμού και φτώχειας. Μέσω της εισοδηματικής ή σε είδος στήριξης και των προγραμμάτων που έχουν σχεδιαστεί για να βελτιώσουν την πρόσβαση σε υπηρεσίες (όπως οι υπηρεσίες υγείας, εκπαίδευσης και διατροφής), η κοινωνική προστασία βοηθά να συνειδητοποιήσουμε τα ανθρώπινα δικαιώματα των παιδιών και των οικογενειών. 

Οι στρατηγικές κοινωνικής προστασίας αποτελούν επίσης ένα κρίσιμο στοιχείο της αποτελεσματικότητας των πολιτικών ως απάντηση στις αντίξοες οικονομικές συνθήκες, αντιμετωπίζοντας όχι μόνο τα τρωτά σημεία που προκαλούνται ή επιδεινώνονται από τις πρόσφατες κρίσεις, αλλά και αυξάνοντας την ετοιμότητα για την αβεβαιότητα του μέλλοντος.

Καθιστώντας την κοινωνική προστασία πιο ευαίσθητη στις ανάγκες των παιδιών δίδεται η δυνατότητα να επωφεληθούν όχι μόνο τα παιδιά, αλλά και οι οικογένειές τους, οι κοινότητές τους καθώς η ανάπτυξη ενός έθνους στο σύνολό της. Τα συστήματα κοινωνικής προστασίας που επικεντρώνονται στα παιδιά αμβλύνουν τις επιπτώσεις της φτώχειας στις οικογένειες, ενισχύουν τις οικογένειες στον ρόλο της φροντίδας των παιδιών τους, και ενισχύουν την πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες για τους φτωχότερους και πλέον περιθωριοποιημένους. Δεδομένου ότι πολλά παιδιά που αντιμετωπίζουν κίνδυνο διαβιούν εκτός της οικογενειακής φροντίδας, τα συστήματα κοινωνικής προστασίας που είναι ευαίσθητα στις ανάγκες των παιδιών θα πρέπει να ανταποκρίνονται σε αυτή την ευάλωτη ομάδα, καθώς και σε παιδιά που αντιμετωπίζουν περιστατικά κακοποίησης ή διακρίσεων στην οικία τους.

Επιτυγχάνοντας την κοινωνική προστασία με επίκεντρο τα παιδιά

Η κοινωνική προστασία δεν πρέπει να στοχεύει ρητώς τα παιδιά, προκειμένου να τους ωφελήσει. Μικρές βελτιώσεις στον τρόπο με τον οποίο παρέχεται η κοινωνική προστασία δίδει τη δυνατότητα τεράστιων διαφορών για τη ζωή των παιδιών. Η UNICEF συνεργάζεται με άλλες κυβερνήσεις και τους εταίρους για την προώθηση της κοινωνικής προστασίας και θα βοηθήσει να διασφαλιστεί ότι η κοινωνική προστασία επικεντρώνεται στις ανάγκες των παιδιών. Οι ακόλουθες αρχές θα πρέπει να εξεταστούν κατά το σχεδιασμό, την εφαρμογή και την αξιολόγηση προγραμμάτων κοινωνικής προστασίας με επίκεντρο τα παιδιά (child-sensitive social protection programmes):

• Θα πρέπει να αποφεύγεται το αρνητικό αντίκτυπο για τα παιδιά, καθώς και να μειώνονται ή να αμβλύνονται οι κοινωνικοί κίνδυνοι που επηρεάζουν άμεσα τις ζωές των παιδιών. 

• Η παρέμβαση θα πρέπει να πραγματοποιείται όσο το δυνατόν νωρίτερα στις περιπτώσεις όπου τα παιδιά διατρέχουν κίνδυνο, προκειμένου να αποφευχθεί μία μη αναστρέψιμη βλάβη ή ζημία. 

• Θα πρέπει να εξετάζεται η ηλικία, το φύλο, οι ειδικοί κίνδυνοι και οι αδυναμίες των παιδιών καθ ‘όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής. 

• Οι επιπτώσεις των κρίσεων, του αποκλεισμού και της φτώχειας στις οικογένειες θα πρέπει να αμβλύνονται, αναγνωρίζοντας ότι οι οικογένειες στις οποίες μεγαλώνουν τα παιδιά χρειάζονται υποστήριξη για να εξασφαλίζουν την παροχή ίσων ευκαιριών. 

• Θα πρέπει να λαμβάνονται ειδικά μέτρα για να προσεγγίζονται παιδιά που είναι ιδιαίτερα ευάλωτα και αποκλεισμένα, συμπεριλαμβανομένων των παιδιών που δεν λαμβάνουν γονική φροντίδα, και τα οποία είναι περιθωριοποιημένα άτομα στις οικογένειες ή στις κοινότητές τους λόγω του φύλου τους, της αναπηρίας τους, της εθνικότητάς τους, της ασθένειας από HIV / AIDS ή άλλων παραγόντων 

• Θα πρέπει να εξετάζονται οι μηχανισμοί και η δυναμική εντός του οικογενειακού περιβάλλοντος που μπορεί να επηρεάσει τον τρόπο που προσεγγίζονται τα παιδιά, με ιδιαίτερη προσοχή στις ειδικές συνθήκες που βιώνουν οι γυναίκες

• Συμπεριλάβετε τις φωνές και τις απόψεις των παιδιών και της νεολαίας στην κατανόηση και το σχεδιασμό των συστημάτων και των προγραμμάτων κοινωνικής προστασίας 

Για να μάθετε περισσότερα για την προσέγγιση της UNICEF αναφορικά με την κοινωνική προστασία με επίκεντρο τα παιδιά, δείτε το πρώτο παγκόσμιο Στρατηγικό Πλαίσιο Κοινωνικής Προστασίας της UNICEF 

unicef.org

socialpolicy.gr